Phân tích nhân vật Phương Định trong tác phẩm Những ngôi sao xa xôi

Loading...

Phân tích nhân vật Phương Định trong tác phẩm Những ngôi sao xa xôi – Bài số 1

Những ngôi sao xa xôi của Lê Minh Khuê viết về cuộc sống chiến đấu của tổ trinh sát mặt đường, trên con đường chiến lược Trường Sơn thời đánh Mĩ.

Cuộc sống và chiến đấu của tổ trinh sát mặt đường diễn ra đầy cam go và khốc liệt. 3 cô gái thanh niên xung phong gồm Nho, Phương Định và chị Thao phải sống giữa những tiếng gầm rú của máy bay địch, giữa những trận mưa bom mà chúng thả xuống, phải sống ở nơi mà tưởng như không còn sự sống “Đường bị đánh lở loét, màu đất đỏ, trắng lẫn lộn”, nơi mà “không còn lá xanh hai bên đường”, “thân cây bị tước khô cháy”.

 Công việc của họ vô cùng căng thẳng và nguy hiểm, tính mạng luôn bị đe dọa bất cứ lúc nào. Luôn đối mặt với tử thần nhưng không vì thế mà tinh thần của họ bị lung lay. Trái lại, tất cả đã tôi luyện cho họ một tinh thần thép, một ý chí quật cường.

 Phương Định là nhân vật để lại nhiều ấn tượng nhất trong lòng người đọc. Một cô gái Hà Nội với làn da trắng, “cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn”. Đôi mắt Định được các anh lái xe nhận xét “có cái nhìn sao mà xa xăm”. Trong mắt của Phương Định “những người đẹp nhất, thông minh, can đảm và cao thượng nhất là những người mặc quân phục, có ngôi sao trên mũ”.

Phương Định là một cô gái rất hồn nhiên yêu đời, giàu cá tính. Thuở nhỏ đã hay hát. Cô có thể ngồi lên thành cửa sổ căn phòng nhỏ bé nhà mình “hát say sưa ầm ĩ". Bàn học lúc nào cũng "bày bừa bãi lên", để đến nỗi mẹ phải "nguyền rủa”: "Con gái gì cái của mày. Lấy chồng rồi mà no đòn… No đòn… !". Vì thế ngay từ lúc còn ở nhà, cô đã thề là "không lấy chồng".

Những tưởng trong hoàn cảnh chiến trường khốc liệt sẽ khiến Phương Định không hát được nữa. Nhưng không. Càng gian khổ bao nhiêu, Phương Định lại càng hát. Cô hát trong khoảnh khắc “im lặng” khi máy banh trinh sát bay rè rẻ, khi cơn bão lửa sắp ụp xuống cao điểm. Cô hát khi “máy bay rít, bom nổ. Nổ trên cao điểm, cách cái hầm này 300m”. Cô hát để động viên Nho, động viên chị Thao, động viên chính bản thân mình và động viên cuộc kháng chiến trường kỳ nhiều gian khổ của dân tộc.

Trong kháng chiến chống Mĩ, ở hai miền Nam, Bắc của Tổ quốc đã có hàng vạn, hàng triệu chàng trai lên đường ra trận với dũng khí và quyết tâm "đánh cho Mĩ cút đánh cho ngụy nhào" để giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Tiền tuyến vẫy gọi, hàng ngàn hàng vạn cô gái mang chí khí Bà Trưng, Bà Triệu xung phong ra tiền tuyến. Con đường chiến lược Trường Sơn huyền thoại được làm nên bằng xương máu, mồ hôi và bao sự tích phi thường của những người con gái Việt Nam anh hùng.

 Cuộc sống và chiến đấu của tổ trinh sát mặt đường được miêu tả chi tiết trong tác phẩm “Những ngôi sao xa xôi”. Những hiểm nguy, gian khó, những chiến tích lặng thầm dần hiện ra trong mắt người đọc. Trọng điểm đang chìm trong mưa bom bão lửa. Tiếng Định lại cất lên: "Tôi, một quả bom trên đồi. Nho, hai quả dưới lòng đường. Chị Thao, một quả dưới chân cái hầm ba-ri-e cũ". Cảnh tượng chiến trường trở nên "vắng lặng đến phát sợ". Cảnh vật bị hủy diệt: cây xơ xác, đất nóng, khói đen vật vờ từng cụm trong không trung: Phương Định, dũng cảm và bình tĩnh tiến đến gần quả bom, "đàng hoàng mà bước tới". Quả bom có 2 vòng tròn màu vàng nằm lạnh lùng trên một bụi cây khô, một đầu vùi xuống đất. Thần chết đang đợi chờ vỏ quả bom nóng. Định dùng lưỡi xẻng đào đất, có lúc lưỡi xẻng chạm vào quả bom. Có lúc Định "rùng mình" vì cảm thấy tại sao mình làm quá chậm thế! Hai mươi phút đã trôi qua. Tiếng còi chị Thao rúc lên. Định cẩn thận bỏ gói thuốc mìn xuống cái lỗ đã đào, châm ngòi vào dây mìn. Cô khỏa đất rồi chạy nhanh về chỗ nấp… Tiếng còi của chị Thao lại thổi lên. Quả bom nổ. Ba tiếng nổ nữa tiếp theo. Mảnh bom xé không khí. Đất rơi lộp bộp. Bom nổ váng óc, ngực đau nhói, đôi mắt cay mãi mới mở ra được. Mồ hôi thấm vào môi, cát lạo xạo trong miệng. Nguy hiểm, căng thẳng không thể nào kể xiết. Chị Thao vấp ngã, vết sẹo bóng lên, mảnh dù bay trên lưng, chị cười. "răng trắng, đôi mắt mở to…". Nho bị thương. Bom nổ, hầm sập. Chị Thao và Định phải moi đất, bế Nho lên. Máu túa ra, ngấm vào đất. Chị Thao nghẹn ngào. Định rửa vết thương cho Nho, tiêm thuốc cho Nho, pha sữa cho Nho… Rồi chị Thao lại giục: "Hát đi, Phương Định, mày thích bài gì nhất, hát đi!". Đó là cuộc sống chiến đấu thường nhật của họ.

Mỗi ngày, tổ trinh sát mặt đường phá bom đến 5 lần; ngày nào ít: ba lần. Phương Định cho biết: Tôi có nghĩ đến cái chết. Nhưng một cái chết mờ nhạt, không cụ thể…

Đoạn văn tả cảnh phá bom trên cao điểm là đoạn văn xuất sắc nhất trong truyện Những ngôi sao xa xôi. Lê Minh Khuê đã sử dụng bút pháp hiện thực nghiêm ngặt tái hiện lại cảnh phá bom vô cùng nguy hiểm, dựng nên một tượng đài về khí phách anh hùng lẫm liệt của tổ trinh sát mặt đường. Chị Thao, Nho và Phương Định đã sáng ngời lên trong khói lửa bom đạn. Chiến công thầm lặng của họ bất tử với năm tháng và lòng người. Tổ quốc và nhân dân có bao giờ quên những nữ anh hùng Đồng Lộc, những nữ anh hùng trên con đường chiến lược Trường Sơn:

…Đất nuớc mình nhân hậu

Loading...

Cả nước trời xoa dịu vết thương đau

Em nằm dưới đất sâu

Như khoảng trời đã nằm yên trong đất

Đêm đêm, tâm hồn em tỏa sáng

Những vì sao ngời chói, lung linh…

(Khoảng trời hố bom – Lâm Thị Mỹ Dạ)

Định, cô gái Hà Nội xinh đẹp, dũng cảm trong lửa đạn, giàu yêu thương đồng đội. Cô cũng thích làm duyên như cô thôn nữ ngày xưa soi mình xuống giếng làng vừa mỉm cười vừa vuốt tóc; Định "thích ngắm" đôi mắt mình trong gương. Cô tự hào về cặp mắt mình "nó dài dài, màu nâu,hay nheo lại như chói nắng". Tâm hồn của Định rất trong sáng mộng mơ. Cô đã gửi lòng mình theo tiếng hát; hát trong bom đạn. Định, trái tim dào dạt thương yêu. Cứ sau mỗi trận chiến đấu ác liệt, chị Thao cất tiếng hát, Nho vừa tắm dưới suối lên đã đòi ăn kẹo. Còn Định thì "niềm vui con trẻ…” khi nhặt đưực những hạt mưa đá trên cao điểm. Và hình bóng mẹ, cái cửa sổ, những ngôi sao to trên bầu trời thành phố, chiếc xe chở đầy thùng kem, con đường nhựa ban đêm, cái vòm tròn nhà hát… tất cả những cái đó "xoáy mạnh như sóng" trong lòng cô gái một thời đạn bom. Đôi mắt của Định, của Nho, của Thao, của hàng vạn cô thanh niên xung phong trên những cao điểm, những trọng điểm của con đường chiến lược Trường Sơn, và trái tim rực đỏ của họ, của những người con gái Việt Nam anh hùng là Những ngôi sao xa xôi mãi mãi lung linh, tỏa sáng.

Truyện Những ngôi sao xa xôi của Lê Minh Khuê đã làm sống lại trong lòng ta hình ảnh tuyệt đẹp và những chiến công phi thường của tổ trinh sát mặt đường, của Định, Nho, của chị Thao, của hàng ngàn, hàng vạn cô thanh niên xung phong thời chống Mĩ. Chiến công thầm lặng của Phương Định và đồng đội là bài ca anh hùng.

 Ngày hôm nay, khi mà chiến tranh chỉ còn là quá khứ, thế hệ chúng ta được ngồi đây, được sống một cuộc đời hạnh phúc và tự do. Nhưng khi đọc tác phẩm, chắc chắn đâu đó trong tâm hồn mỗi chúng ta vẫn ánh lên những niềm tự hào và khâm phục dành cho những người con đã anh dũng hy sinh vì độc lập tự do của Tổ Quốc. Chúng ta tự hào về những Phương Định anh dũng, quả cảm, không quản ngại hiểm nguy để cứu lấy con đường Trường Sơn huyết mạch. Tâm hồn chị vẫn luôn như những ngôi sao, tỏa sáng tâm hồn bao thế hệ đi sau.

Phân tích nhân vật Phương Định trong tác phẩm Những ngôi sao xa xôi – Bài số 2

 Lê Minh Khuê là một cây bút nữ chuyên viết truyện ngắn. Trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Mỹ của dân tộc, ngòi bút của bà trong chiến tranh luôn hướng về cuộc sống chiến đấu của tuổi trẻ trên tuyến đường Trường Sơn. Truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” là một trong những tác phẩm tiêu biểu của bà viết về đề tài này. Tác phẩm được bà sáng tác vào năm 1971, lúc cuộc kháng chiến chống Mỹ của dân tộc diễn ra hết sức ác liệt. Truyện ngắn là một bức tranh sinh động về cuộc kháng chiến với những ngôi sao mà ánh sáng của nó chiếu rọi trong lòng ta – ánh sáng của chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Đó là những cô gái thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn với những vẻ đẹp kì diệu của tâm hồn, lòng dũng cảm và tình đồng đội thân thương, tiêu biểu là nhân vật Phương Định- nhân vật chính của truyện.    

Truyện xoay quanh nhân vật chính là Phương Định – một cô gái Hà Nội gốc, lãng mạn và mơ mộng xung phong vào chiến trường. Cô sống cùng đồng đội, Thao, Nho, trên cao điểm, giữa một vùng trọng điểm ở tuyến đường Trường Sơn. Công việc của họ tuy vất vả và nguy hiểm nhưng các cô vẫn có những giây phút hồn nhiên, thơ mộng của tuổi trẻ. Trong một lần phá bom, Nho bị thương, Phương Định và Thao đã chăm sóc rất tận tình. Cũng là lúc có một trận mưa đá ào xuống, Phương Định được sống lại với niềm vui trẻ thơ và cô lại nhớ về thành phố và gia đình. Phương Định có hoàn cảnh sống và chiến đấu rất khó khăn, gian khổ. Họ sống trên một cao điểm, trọng điểm ở tuyến đường Trường Sơn giữa mênh mông khói bụi và bom đạn hủy diệt của kẻ thù. Công việc của họ là “đo khối lượng đất lấp vào hố bom, đếm bom chưa nổ và nếu cần thì phá bom”.     

Ấn tượng đầu tiên về cô là vẻ bề ngoài đáng yêu, trẻ trung, xinh xắn và đầy sức sống.Cô có “hai bím tóc dày, tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa lòa kèn”. Đặc biệt, cô có đôi mắt với ánh cái nhìn sao mà xa xăm. Chẳng phải ngẫu nhiên mà các anh pháo thủ và lái xe lại hay hỏi thăm cô, hay “viết những thư dài gửi đường dây”, “mặc dù có thể chào nhau hằng ngày”. Phương Định cảm nhận được điều đó, cô cảm thấy vui và tự hào nhưng chưa dành tình cảm cho một ai. Cô chỉ thích ngắm mình trong gương và làm điệu hoặc có vẻ kiêu kì một cách đáng yêu khi thấy các đồng đội của mình tiếp xúc với một anh bộ đội nói giỏi nào đó. Phương Định vừa bước qua tuổi học trò hồn nhiên, vô tư lự. Cô mang theo vào chiến trường Trường Sơn đầy ác liệt cả những nét đáng yêu của một cô gái tuổi mới lớn, mang theo cả một tâm hồn mơ mộng, rất hồn nhiên, yêu đời.                  .                                   

Phương Định luôn sống với những kỉ niệm của tuổi thiếu nữ vô tư giữa gia đình và thành phố Hà Nội thân yêu. Gặp một trận mưa đá, ở cô lập tức toát lên một niềm vui con trẻ, niềm vui ấy nở tung ra, say sưa, tràn đầy. Cô nhặt những hạt mưa đá để rồi bâng khuâng ngơ ngác khi thấy nó tan biến bất ngờ, cũng nhanh như khi nó ập đến. “Tôi bỗng thẫn thờ, tiếc không nói nỗi…Tôi nhớ một cái gì đấy, hình như mẹ tôi, cái cửa sổ hoặc những ngôi sao to trên bầu trời thành phố”. Cơn mưa ấy đã đã làm dịu cả bầu không khí ngooyj ngạt ở bên ngoài hang và cũng làm dịu mát tâm hồn Phương Định và đồng đội sau những căng thẳng của một trận chiến đấu. Nó đánh thức dậy sự hồn nhiên, vô tư của tuổi trẻ và gợi về những kỷ niệm tuổi thơ và những trận mưa thành phố nơi quê hương. Tất cả mọi kỉ niệm đẹp nhất ở thành phố Hà Nội, về mẹ, về tuổi thiếu nữ trong sáng, vô tư như ùa về, xoáy mạnh trong lòng cô gái. Chính những kỉ niệm đó đã làm dịu mát tâm hồn cô trong hoàn cảnh khốc liệt của chiến tranh.

Tóm lại, truyện “Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê đã làm sống lại trong mọi người hình ảnh tuyệt đẹp của những cô gái thanh niên xung phong thời kháng chiến chống Mỹ với tâm hồn trong sáng, mơ mộng, tinh thần dũng cảm, cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ, hy sinh nhưng rất hồn nhiên, lạc quan. Phương Định, tuy chỉ là một ngôi sao bé nhỏ, nhưng sẽ luôn tỏa sáng, sáng lấp lánh trên bầu trời Việt Nam. Các cô mãi là những hình ảnh đẹp, tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Nam trong thời kì kháng chiến. Vẻ đẹp của Phương Định như gợi nhắc ở người đọc về những hy sinh mất mát của cả dân tộc trong chiến tranh.

Phân tích nhân vật Phương Định trong tác phẩm Những ngôi sao xa xôi – Bài số 3

Lê Minh Khuê là nhà văn thuộc thế hệ những tác giả bắt đầu sáng tác trong thời kì kháng chiến chống Mĩ. Với tài năng và sự tìm tòi, khám phá của mình, bà sớm gặt hái được nhiều thành công về mảng đề tài là cuộc sống chiến đấu của những thanh niên xung phong và bộ đội trên tuyến đường Trường Sơn.

“Những ngôi sao xa xôi” là một trong những truyện ngắn tiêu biểu của Lê Minh Khuê. Nhân vật chính trong tác phẩm – Phương Định – là nhân vật giành được nhiều sự yêu mến, cảm phục của người dọc bởi vẻ đẹp ngoại hình, tâm hồn và sự dũng cảm, ngoan cường, bình tĩnh ung dung trước hiểm nguy.
 
Phương Định gây cảm tình đầu tiên cho người đọc bởi vẻ trẻ trung, xinh đẹp của một cô gái mới lớn. Cô là người nhạy cảm và luôn quan tâm đến hình thức của mình. Cô tự đánh giá: "Tôi là con gái Hà Nội. Nói một cách khiêm tốn, tôi là một cô gái khá. Hai bím tóc dày, tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn. Còn mắt tôi thì các lái xe bảo: Cô có cái nhìn sao mà xa xăm”, vẻ đẹp ấy của cô đã hấp dẫn bao chàng trai: ”các anh pháo thủ và lái xe hay hỏi thăm tôi”. 

Điều đó làm Phương Định tự hào những diều đặc biệt là cô chưa dành riêng tình cảm cho ai. Nhân vật chính của tác phẩm còn khiến người đọc khâm phục bởi sự dũng cảm ngoan cường, bình tĩnh ung dung vượt lên khó khăn nguy hiểm.

Phương Định cùng những người bạn của mình sống và chiến đấu trên một cao điểm, giữa một vùng trọng điểm trên tuyến đường Trường Sơn. Chị phải chạy trên cao điểm đánh phá của máy bay địch. Sau mỗi trận bom, chị cùng đồng đội phải lao ra trọng điểm, đo và ước tính khối lượng đất đá bị bom địch đào xới, đếm những quả bom chưa nổ và dùng những khỏi thuốc nổ đặt vào cạnh nó để phá. Đó là công việc mạo hiểm với cái chết luôn gần kề tạo áp lực khiến thần kinh vô cùng căng thẳng. Thực hiện công việc đó, Phương Định và đồng đội phải rất bình tĩnh và họ đã thực sự bình tĩnh, ung dung một cách lạ thường. Thậm chí, với họ, công việc ấy đã trở thành bình thường: "Công việc của chúng tôi là ngồi đây. Khi có bom nổ thì chạy lên, đo khối lượng đất lấp vào hố bom, đếm bom chưa nổ và khi cần thì phá bom".

Mặc dù đã quen với công việc nguy hiểm này, thậm chí một ngày có thể phải phá tới năm quả bom nhưng mỗi lần vẫn là một thử thách tột độ với thần kinh của Phương Định. Từ khung cảnh và không khí chứa đầy căng thẳng đến cảm giác là các anh cao xạ ở trên kia cũng đang theo dõi từng động tác cử chỉ của mình để lòng dũng cảm ở cô như được kích thích bởi sự tự trọng: "Tôi đến gần quả bom… đàng hoàng mà bước tới" ở bên quả bom kề sát với cái chết im lìm và bất ngờ, từng cảm giác của con người như cũng trở nên sắc nhọn hơn: "Thỉnh thoảng lưỡi xẻng chạm vào quả bom. Một tiếng động sắc đến gai người cứa vào da thịt tôi. vỏ quả bom nóng. Một dấu hiệu chẳng lành”.

Đặc biệt, Phương Định càng khiến người đọc yêu mến, trân trọng hơn bởi tâm hồn trong sáng, tinh tế. Chị rất giàu tình cảm với đồng chí, đồng đội, quê hương và vô cùng lạc quan yêu đời.

Giống như hai người đồng đội trong tổ trinh sát, Phương Định yêu mến những người đồng đội trong tổ và cả đơn vị của mình. Đặc biệt, cô yêu mến và cảm phục tất cả những người chiến sĩ mà hằng đêm cô gặp trên trọng điểm của những con đường vào mặt trận. Phương Định đã lo lắng, sốt ruột khi đồng đội lên cao điểm chưa về. Chị yêu thương và gắn bó với bạn bè nên có những nhận xét tốt đẹp đầy thiện cảm về Nho, phát hiện ra vẻ đẹp dễ thương nhẹ, mát như một que kem trắng” của bạn. Chị còn hiểu và đồng cảm sâu sắc với những sở thích và tâm trạng của chị Thao.

Phương Định cũng là người con gái có một thời học sinh hồn nhiên, vô tư bên người mẹ thân thương trong một căn buồng nhỏ nằm trên một đường phố yên tĩnh hồi Hà Nội còn thanh bình trước chiến tranh. Những kỉ niệm ấy luôn sống lại trong cô giữa chiến trường dữ dội. Nó là niềm khao khát làm dịu mát tâm hồn trong hoàn cảnh căng thẳng, khốc liệt của chiến trường.

Vào chiến trường đã ba năm, làm quen với những thử thách hiểm nguy, giáp mặt hàng ngày với cái chết nhưng ở Phương Định không mất đi sự hồn nhiên trong sáng và cả những mơ ước về tương lai: "Tôi mê hát" ,"Thích nhiều bài".

Phương Định là cô thanh niên xung phong trên tuyến đường huyết mạch Trường Sơn những ngày kháng chiến chống Mĩ. Chị tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Nam trong những năm tháng hào hùng ấy. Họ là những người không tiếc tuổi thanh xuân, hiến dâng trọn vẹn cho Tổ quốc những gì quý giá nhất:

Xẻ dọc Trường Sơn đi đánh Mĩ
Mà lòng phơi phới dậy tương lai.

Trong "Những ngôi sao xa xôi”, Lê Minh Khuê đã miêu tả chân thực và sinh động tâm lí nhân vật. Tác phẩm được kể từ ngôi thứ nhất tạo thuận lợi cho tác giả miêu tả thế giới nội tâm qua việc để nhân vật tự sự về mình.

Nhân vật Phương Định trong ”Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê mang những đặc điểm tốt đẹp tiêu biểu cho tâm hồn những chàng trai, cô gái thanh niên xung phong lên đường chống Mĩ trong những năm tháng vất vả mà hào hùng của dân tộc.

Phương Định để lại trong lòng độc giả niềm yêu mến, cảm phục đối với thế hệ trẻ Việt Nam trong những ngày tháng bom rơi đạn nổ ấy. Và hơn thế, điều đó trở thành động lực để thế hệ trẻ Việt Nam hôm nay viết tiếp nét son trong trang sử của thời đại mình.

Phân tích nhân vật Phương Định trong tác phẩm Những ngôi sao xa xôi – Bài số 4

“Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước

Mà lòng phơi phới dậy tương lai”

Con đường Trường Sơn oanh liệt ngày xưa đã ghi dấu chân biết bao nhiêu chàng trai cô gái gác lại nghiệp bút nghiên để đi đánh trận đường dài. Trong đó không thể không kể đến chân dung của những nữ TNXP trong những năm tháng kiên cường chống mỹ bất chấp bom rơi đạn lạc. Những ngôi sao xa xôi một tác phẩm xuất sắc trong lối thể hiện, tinh tế trong lời văn đã khắc họa rõ nét cuộc sống của ba nữ thanh niên xung phong trong những năm 1971, đặc biệt là nhân vật chính Phương Định, một cô gái tưởng như rất bình thường nhưng lại đầy đặc biệt.

Nếu có ai hỏi trọng điểm ném bom phá hoại trong cuộc kháng chiến chống Mỹ là ở đâu. Bất cứ ai đã từng sống trên đất Việt một ngày đều biết đó chính là tuyến đường Trường Sơn, nay đã được đổi tên thành đường mòn Hồ Chí Minh. Vậy công việc nguy hiểm nhất trong chiến tranh là gì? Có lẽ nhiều người sẽ nói là ra trận giết giặc, nhiều người sẽ nói là lái xe vận chuyển lương thực, nhưng thật ra tôi nghĩ công việc nguy hiểm nhất chính là phá bom. Vì sao lại như vậy có lẽ vì khi anh ra trận giết giặc, cần nhiều dũng khí, nhưng đã có đồng đội ngày đêm sát cánh, có bác sĩ y tá băng bó vết thương, trở thành anh hùng lưu danh thiên cổ, vậy còn gì đáng sợ. Còn khi lái xe, tuy gió bụi thét gào, tuy những chiếc xe không kính, nhưng cái gì cũng có cái thú của nó, có mục tiêu phía trước, có ngày mai, có tương lai, tình thân ái thân hữu của đồng bào, vậy còn đáng sợ không. Phá bom công việc tưởng chừng đơn giản ấy lại là công việc phải đối mặt với nỗi sợ hãi và tên tử thần vô lương tâm sẵn sàng lăm le lưỡi hái, khi phá bom, mỗi người một nơi, có lẽ nếu bom nổ, không may, ngay cả chút hơi tàn, xác lạnh cũng chẳng còn, phải căng não theo dõi từng cử động của tiếng xẻng đào, đôi lúc tiếng xẻng chạm vào quả bom sắc đến gai người làm lòng người run sợ. Ấy vậy mà Phương Định và các đồng đội vẫn kề vai sát cánh phá biết bao nhiêu bom đạn để mở đường cho quân đội ta đánh trận. Tinh thần ấy quả thật không gì sánh bằng. Hơn thế nữa, khi đứng trước cái chết, bom rơi, đạn lạc, các cô chưa từng chùn bước hay sợ hãi, cái chết đối với Phương Định chỉ là một thứ mờ nhạt, còn cái quan trọng là mìn có nổ, bom có nổ không, nhờ có tinh thần quả cảm và kiên cường ấy mà góp phần không nhỏ vào chiến thắng lịch sử sau này.

Nếu chỉ có tinh thần kiên cường, quả cảm mà nội bộ chia rẽ, xào xáo thì không thể nào làm nên kì tích. Tinh thần đồng chí đồng đội của Phương Định là một nét tính cách đặc trưng làm sáng ngời phẩm chất của những nữ thanh niên xung phong ngày ấy. Có lần, Thao và Nho đi phá bom, Phương Định phải ở trong hang đợi tin, cô thấp thỏm, lo lắng không ngừng, “Những gì đã qua, những gì sắp tới … không đáng kể nữa. Có gì lý thú đâu nếu các bạn tôi không quay về.” Tình cảm của Phương Định đối với Thao và Nho không chỉ là tình đồng đội đơn thuần, mà đó là tình cảm gia đình, tình chị em thân thiết đối với những con người đã vào sinh ra tử cùng nhau. Bởi vậy khi Thao và Nho đã an toàn trở lại Phương Định cũng vui mừng như bản thân vừa thoát chết. Không chỉ có thế, cô còn nhớ hết nết ăn, nếp ở từng người. Biết chị Thao thích thuê thùa, thích chép bài hát, yêu cái giọng hát chua lè, cái tính cách quả cảm đáng gờm của chị trong công việc và cả cái tính sợ máu và vắt. Phương Định ngưỡng mộ vẻ đẹp ngây thơ, trong trẻo, cái tính trẻ con nhưng đầy hồn nhiên và lạc quan của Nho, “Nho trắng muốt như một que kem”. Đặc biệt khi Nho bị thương, Phương Định chính là người săn sóc chính cho Nho vì chị Thao sợ máu. Những tình cảm cao quý ấy, tình đồng đội chân thành, tình người không khó nhận ra, thậm chí nó càng bộc lộ rõ nét hơn trong sự khốc liệt của chiến tranh và lằn ranh giữa sự sống và cái chết.

Yêu thương đồng đội là thế, sống chân thành nhưng Phương Định lại chẳng bao giờ vồn vã đáp lời với bất cứ anh bộ đội nào, “Khi bọn con gái xúm lại đối đáp với một anh bộ đội nói giỏi nào đấy, tôi thường đứng ra xa, khoanh tay trước ngực và nhìn ra nơi khác”, thật ra không phải vì cô không thích bộ đội, trái lại trong tim cô những người đẹp nhất, thông minh, can đảm và cao thượng nhất là những người mặc quân phục, có ngôi sao trên mũ, tất cả cũng chỉ vì đối với cô, cô không chỉ thích một người, hay vài người, mà cô tôn trọng và yêu quý tất cả những anh lính dù ở tiền tuyến hay hậu phương vẫn ngày đêm góp sức xây dựng nước nhà. Đó là lối suy nghĩ chín chắn mà ít người có được, quả thật Phương Định trẻ người nhưng chẳng non dạ tí nào.

Đến với chiến trường khi vừa rời ghế nhà trường, rời vòng tay của ba mẹ nên Phương Định vẫn còn nét hồn nhiên, ngây thơ trong tính cách. Cô reo lên vui sướng khi trận mưa đá ập tới, vui vẻ khi nhận được nhiều bức thư dài gửi đường dây của các anh pháo binh, và đặc biệt, hồn nhiên nhận mình là một cô gái khá với hai bím tóc dày và dài, cái cổ cao kiêu hãnh như đài hoa loa kèn, còn mắt cô thì được khen là có cái nhìn xa xăm đầy mơ mộng. Xa nhà, đôi lúc Phương Định không khỏi nhớ đến con phố nhỏ, nhớ người mẹ hiền và nhớ cả ngôi sao to trên bầu trời thành phố. Tất cả đã làm nên một Phương Định rất dũng cảm, gan dạ nhưng cũng đầy hồn nhiên và sâu sắc.

Qua ngòi bút miêu tả nhân vật thông qua ngôi kể thứ nhất theo lời nhân vật chính Phương Định, sử dụng từ ngữ hợp lý, tự nhiên, đầy trẻ trung sinh động và câu văn ngắn, nhịp văn nhanh đã tạo nên không khí khẩn trương của chiến tranh qua đó làm nổi bật lên nét đẹp trong tâm hồn và tính cách của Phương Định, cô chính là hình mẫu của Lê Minh Khuê để ca ngợi lối sống, tâm hồn và tính cách của lớp trẻ thanh niên Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ là hình mẫu lý tưởng để lớp trẻ noi theo.

Quả không ngoa khi nói rằng, Phương Định chính là nhân vật đã ghi dấu ấn sâu đậm trong lòng vô số độc giả và đưa Những ngôi sao xa xôi trở thành một tác phẩm chân thật và sống động về cuộc chiến tranh ác liệt. Phương Định là một cô gái cũng như bao cô gái khác, nhưng trong cô tình yêu quê hương đất nước rất cao cả, cao đến mức cô nguyện dùng tính mạng của mình để hy sinh cho độc lập tự do, nguyện đi lính để bảo vệ nước nhà. Tinh thần ấy thật không gì sánh nổi. Có những người như Phương Định mới có nước ta hôm nay và có dân tộc mai sau. Phương Định với những phẩm chất sáng ngời chính là ngọn đuốc soi đường để mỗi chúng ta nhìn nhận lại bản thân, sống sao cho xứng đáng với máu và nước mắt của những người đi trước đã nguyện chết đi để giữ vẹn non sông.

Vũ Hường tổng hợp

LIKE HOẶC +1 ĐỂ ỦNG HỘ TÁC GIẢ

LIKE FANPAGE ĐỂ THEO DÕI